घरातील वास्तुदोष दूर करण्याचे उपाय तुमच्याच हाती !

मानवी जीवनावर प्रभाव टाकणाऱ्या अनेक महत्त्वाच्या शक्ती आहेत आणि त्यापैकी ‘वास्तुशास्त्र’ हा असाच एक महत्त्वाचा घटक आहे. मानवी जीवन आणि निसर्ग यांच्यातील समतोल साधणारे विज्ञान म्हणून वास्तुशास्त्राची व्याख्या केली जाते. पाच मूलभूत तत्त्वे, आठ दिशा, पृथ्वीवरील विद्युत चुंबकीय आणि गुरुत्वाकर्षण शक्ती, ग्रह तसेच वातावरणातून निर्माण होणारी वैश्विक ऊर्जा आणि मानवी जीवनावर वास्तुशास्त्राचा प्रभाव असतो. इमारत (वास्तू) किंवा निवासस्थान विश्वातील पाच मूलभूत घटकांपासून बनलेली असते. त्यामुळे मनुष्य आणि निसर्ग यांच्यातील शक्तींच्या देवाणघेवाणमध्ये संतुलन राखणे आवश्यक आहे. उदाहरणार्थ, पृथ्वी स्थिरता दर्शवते, पाणी विपुलतेचे प्रतिनिधित्व करते, अग्नि ऊर्जा दर्शवते, वायू आरोग्याचे प्रतिनिधित्व करते आणि जागा मोकळेपणाचे प्रतिनिधित्व करते. इमारतीच्या रचनेत या घटकांचा समतोल राखल्याने मानवी शरीर आणि मन यांच्यात सुसंवाद वाढेल असे मानले जाते. वास्तू किंवा निवास हे मानव निर्मिती आहे. अनेकवेळा, मानव वरील प्रक्रियेत नैसर्गिक नियमांचे उल्लंघन करतो आणि त्याचे हानिकारक असे परिणाम दिसून येत. परंतु आजारपण, अस्थिरता, तोडफोड किंवा अपघात यासारख्या संकटांना तोंड द्यावे लागते. हल्ली सर्वांनाच गृहनिर्माण व्यवस्थेची सवय झाली आहे, जिथे स्नानगृहे आणि शौचालये घराच्या आत आहेत. पाण्याचे घटक असलेले सिंक आणि अग्नि घटक असलेले हॉब एकमेकांच्या शेजारी आहेत. प्रवेशद्वारावरील उंबरठे नाहीसे झाले आहेत. यामुळे नकळतपणे अनेक वास्तूदोषांना सामोरे जावे लागते. यावरील व्यावहारिक उपाय ओळखण्यासाठी आणि जाणून घेण्यासाठी वास्तू सल्लागाराचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे. वास्तुशास्त्रानुसार, घरातील स्पंदन निर्माण करण्यात रंगांचीही मोठी भूमिका असते. त्यामुळे काळ्या/राखाडीसारखे गडद रंग ठराविक दिशेने टाळावेत. आणखी एक तत्त्व जे वास्तूमध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावते ते म्हणजे घरातील गोंधळ. तुमचे घर सकारात्मक ठेवण्यासाठी, ते नियमितपणे डिक्लटर करा. गोंधळामुळे विविध अडथळे आणि समस्या निर्माण होतात. घराचा मध्यभाग रिकामा ठेवा. कोणतीही वस्तू घराच्या मध्यभागी असता काम नये. समतोल वास्तूमध्ये पृथ्वी, पाणी, अग्नी, वायू आणि अवकाश या पाच घटकांच्या संतुलनावरही भर दिला जातो. असे मानले जाते की, हे घटक मानवी कल्याणाच्या विविध पैलूंशी संबंधित आहेत. पृथ्वी स्थिरता दर्शवते, पाणी विपुलतेचे प्रतिनिधित्व करते, अग्नि ऊर्जा दर्शवते, हवा आरोग्याचे प्रतिनिधित्व करते आणि जागा मोकळेपणाचे प्रतिनिधित्व करते. वास्तू रचनेत  या घटकांचा समतोल राखल्याने मानवी शरीर आणि मन यांच्यात सुसंवाद वाढतो असे मानले जाते. वास्तुनुसार कुठे काय ठेवावे/असावे: उत्तर : देवघर व अभ्यास करण्यासाठी उत्तम दिशा. ईशान्य: प्रार्थना कक्ष, ध्यान किंवा मोठ्या लहान पाण्याचे कारंजे यासाठी सर्वोत्तम. पूर्व: मुख्य प्रवेशद्वार, लिव्हिंग रूम किंवा जेवणाच्या खोलीसाठी योग्य दिशा. आग्नेय: स्वयंपाकघरासाठी उत्तम. दक्षिण: बेडरूम किंवा मास्टर बेडरूमसाठी योग्य. नैऋत्य: मास्टर बेडरूम किंवा हेवी स्टोरेजसाठी आदर्श. पश्चिम: मुलांच्या बेडरूम व मास्टर बेडरूमसाठी उत्तम दिशा. वायव्य: लिव्हिंग रूम किंवा डायनिंग एरियासाठी सर्वोत्तम. केंद्र: अवजड वस्तू टाळा. उत्तर-ईशान्य:मास्टर बेडरूम  किंवा अभ्यासासाठी योग्य. पूर्व-ईशान्य: प्रार्थना कक्ष किंवा ध्यान स्थानासाठी योग्य. पूर्व-आग्नेय: स्वयंपाकघरासाठी आदर्श. दक्षिण-आग्नेय: स्टोरेज रूम किंवा पॅन्ट्रीसाठी चांगले. दक्षिण-नैऋत्य: स्नानगृहां साठी योग्य. - धनसंपत्तीच्या प्राप्तीसाठी उत्तरेला कुबेराची मूर्ती ठेवावी. - आत्मविश्वास आणि शक्ती वाढवण्यासाठी पितळेचा सिंह उत्तर-पूर्व दिशेला ठेवावा. - सरकारी विभागांचे सहकार्य मिळवण्यासाठी पश्चिमेला अशोकस्तंभ ठेवा. - मनोकामना पूर्ण करण्यासाठी दक्षिण-पूर्व दिशेच्या पूर्वेला कामधेनु गाय ठेवा. - व्यवसायात लाभ होण्यासाठी दक्षिण पूर्वेच्या पूर्वेस सशांची जोडी ठेवा.

प्रत्येक खोलीनुसार काही वस्तू, टिप्स 

1. प्रवेशद्वार (उत्तर): प्रवेशद्वारावर ओम किंवा स्वस्तिकसारखी शुभ चिन्हे वापरा. • प्रवेशद्वाराजवळ शूज किंवा पादत्राणे ठेवणे टाळा. • प्रवेशद्वारासाठी चमकदार, आकर्षक रंग वापरा. 2. लिव्हिंग रूम (पूर्व): - पूर्व कोपऱ्यात पाण्याचे कारंजे किंवा फिश टँक ठेवा. - भिंती किंवा सजावटीसाठी निळ्या किंवा हिरव्या रंगाच्या हलक्या छटा वापरा. - पूर्वेकडील भिंतीवर निसर्गाचे चित्रण करणारी एक सुंदर पेंटिंग किंवा कलाकृती लटकवा.   3. किचन (दक्षिण-पूर्व): - स्वयंपाकाचा स्टोव्ह आग्नेय दिशेला ठेवल्याची खात्री करा. - बर्नरची ऊर्जा दुप्पट करण्यासाठी स्वयंपाकघरातील भिंतीवर आरसा लटकवा. - स्वयंपाकघरातील सजावटीसाठी पिवळा किंवा केशरी रंग वापरा. 4. शयनकक्ष (बेडरूम) (दक्षिण-पश्चिम): - बेडरुमच्या नैऋत्य कोपऱ्यात बेड ठेवा. - बेडरूमच्या सजावटीसाठी मातीचे टोन वापरा. - प्रेम आणि सुसंवादासाठी नैऋत्य कोपऱ्यात गुलाब क्वार्ट्ज क्रिस्टल्सची जोडी ठेवा. 5. अभ्यास कक्ष (पश्चिम): - अभ्यासाचे टेबल पश्चिम किंवा नैऋत्य कोपऱ्यात ठेवा. - भिंतींसाठी हलका पिवळा किंवा क्रीम रंग वापरा. - अभ्यासाची जागा नैसर्गिक प्रकाशाने उजळलेली असल्याची खात्री करा. - शैक्षणिक यशासाठी पश्चिम भिंतीवर ग्लोब किंवा नकाशा ठेवा. 6. स्नानगृह (बाथरूम)(उत्तर-पश्चिम): - बाथरूमच्या सजावटीसाठी हलके रंग वापरा. - नकारात्मक ऊर्जा शोषून घेण्यासाठी बाथरूममध्ये समुद्राच्या मिठाची एक छोटी वाटी ठेवा. 7. जेवणाची खोली (डायनिंग रूम) (उत्तर-पश्चिम): - डायनिंग रूमच्या सजावटीसाठी हिरव्या किंवा पांढऱ्या रंगाच्या हलक्या छटा वापरा. - जेवणाचे टेबल खोलीच्या वायव्य कोपऱ्यात ठेवा. - अन्नाची मुबलकता दुप्पट करण्यासाठी उत्तर किंवा पूर्व भिंतीवर आरसा लटकवा. ८. मुलांची खोली - मुलांच्या अभ्यासाचे टेबल पश्चिम किंवा नैऋत्य कोपऱ्यात ठेवा. - भिंती किंवा सजावटीसाठी निळ्या किंवा हिरव्या रंगाच्या हलक्या छटा वापरा. 9.मास्टर बेडरूम  (उत्तर-पश्चिम): - ताजी फुले किंवा झाडे बेडरूमच्या उत्तर किंवा वायव्य कोपऱ्यात ठेवा. - भिंती किंवा सजावटीसाठी हिरव्या किंवा पांढऱ्या रंगाच्या हलक्या छटा वापरा. - उत्तर आणि वायव्य कोपऱ्यात जड फर्निचर ठेवणे टाळा. 10. देवघर (उत्तर-पूर्व)- - खोलीच्या ईशान्य कोपऱ्यात मूर्ती किंवा पवित्र वस्तू ठेवा. - भिंती किंवा सजावटीसाठी पिवळ्या, मलई किंवा पांढऱ्या रंगाच्या हलक्या छटा वापरा. - खोलीतील ऊर्जा शुद्ध करण्यासाठी दररोज कापूर किंवा धूप लावा. - सकारात्मकता आणि समृद्धीसाठी दररोज ताजी फुले अर्पण करा आणि दिवा लावा.